Tối 6/12, trận mở màn của đội tuyển Việt Nam với Lào trong khuôn khổ AFF Suzuki Cup 2020 nhận được sự chú ý rất lớn của người hâm mộ. Nếu như trên TV, khán giả truyền hình vẫn có thể nghe rõ các cầu thủ hát "Quốc ca" mở màn trận đấu thì trên nền tảng Youtube, đơn vị nắm giữ bản quyền AFF là Next Sport đã tắt tiếng.
Trên màn hình hiện dòng chữ: "Vì lý do bản quyền âm nhạc, chúng tôi buộc lòng phải tắt tiếng ở phần lễ chào cờ. Sau lễ chào cờ, tín hiệu âm thanh sẽ trở lại bình thường, mong quý vị khán giả thông cảm".
Hàng nghìn người hâm mộ đã bày tỏ sự bức xúc, khó hiểu trên kênh YouTube Next Sports cũng như mạng xã hội về việc "Quốc ca" Việt Nam phải tắt tiếng. Một số ý kiến như: "Tôi cảm thấy xấu hổ khi không thể nghe Quốc ca", "Quốc ca của cả quốc gia mà lại bị đánh bản quyền, để rồi xem bóng đá bị tắt hẳn phần hát Quốc ca hào hùng"; "Xem bóng đá thích nhất đoạn hát Quốc ca đầu vì cảm thấy thiêng liêng, nay mở lên xem thì bị mất tiếng"...
Trên mạng xã hội, nhiều khán giả cho rằng, vụ này liên quan đến BH Media do đơn vị này đăng ký sở hữu bản quyền ca khúc "Tiến quân ca" và đã từng báo cáo cũng như xoá nhiều video có ca khúc này trên nền tảng Youtube. Về phía BH Media, họ khẳng định không liên quan đến vụ tắt tiếng trong trận Việt Nam - Lào: "Không hề có bên nào đánh bản quyền Tiến quân ca. Đây chỉ là do đơn vị tiếp sóng tự tắt tiếng Quốc ca để phòng xa, tránh bị mất doanh thu của kênh".
BH Media hiện là chủ sở hữu bản ghi "Tiến quân ca" do Hồ Gươm Video Audio uỷ quyền quản lý và khai thác trên nền tảng số. Bản ghi này do Hồ Gươm Video Audio tự sản xuất và được BH Media bật chế độ Content ID, cho phép chủ sở hữu phát hiện ra những video trên YouTube có nội dung trùng khớp (có thể chỉ giống nhau vài % nhất định) với bản ghi của BH Media. Hệ thống sẽ tự động gửi thông báo về việc vi phạm bản quyền.
Ở thời điểm phát sóng, video trực tiếp trận Việt Nam-Lào có khoảng 1 triệu lượt người xem. Nếu mạo hiểm phát "Quốc ca" và bị những đơn vị như BH Media đánh bản quyền, Youtube có thể tự động tiến hành gỡ video bất chấp lượng truy cập lớn, điều này sẽ gây thiệt hại lớn cho các đơn vị phát sóng.
Theo Next Sports, đây cũng không phải lần đầu, họ buộc phải tắt tiếng "Quốc ca" của Việt Nam trong các trận đấu của đội tuyển quốc gia khi được phát trên nền tảng Youtube. Nếu để ý sẽ thấy, trong trận Việt Nam-Lào, đơn vị phát sóng cũng tắt tiếng cả phần "Quốc ca" của Lào để tránh bị đánh bản quyền. Bản thân các đơn vị phát sóng không nắm giữ bản quyền các bài "Quốc ca" nên việc tắt tiếng cũng là chuyện phải làm, như "bảo hiểm" để đảm bảo video có thể tồn tại mà không lo đến bản quyền trên nền tảng số.
Với riêng "Quốc ca", hiện gia đình nhạc sĩ Văn Cao đã hiến ca khúc "Tiến quân ca" cho Nhà nước, nhân dân để tất cả mọi người có thể sử dụng. Tuy nhiên, hiện có nhiều đơn vị có quyền sở hữu với những bản ghi khác nhau của "Tiến quân ca". Điều này đặt ra vấn đề, liệu đoàn thể thao Việt Nam cần có một bản ghi "Tiến quân ca" có bản quyền để đảm bảo quyền lợi cho các đơn vị phát sóng?.
Việc tự ý tắt quốc ca Việt Nam trong trận Việt Nam - Lào của doanh nghiệp là vi phạm nghiêm trọng, gây bức xúc trong dư luận. Các cơ quan quản lý nhà nước cần có biện pháp để đảm bảo bản quyền tuyệt đối về Quốc ca Việt Nam trên mọi nền tảng, không được phép để bất kỳ tổ chức cá nhân nào vi phạm./.
